Lần đầu tiên, học bổng mang tên một cựu binh Mỹ từng tham gia chiến trường Việt Nam đã được trao cho học sinh xứ Quảng.

Ông Marata Yoki trao học bổng Allen Nelson cho học sinh Tam Kỳ.

Học bổng Allen Nelson
Allen Nelson là một cựu binh Mỹ tại Việt Nam. Sau khi Allen Nelson mất, gia đình và người thân đã quyết định dùng số tiền mà ông để lại làm quỹ học bổng cấp cho học sinh Tam Kỳ - nơi ông đã từng đóng quân trước đây. Quỹ học bổng Lá Xanh Hội Okinawa (Nhật Bản) - thông qua Quỹ học bổng Lá Xanh (TP.Hồ Chí Minh) đã mang học bổng này đến với học sinh Tam Kỳ hồi tháng 2.

100 học sinh được nhận học bổng với số tiền 300 nghìn đồng/suất như một lời tạ lỗi của người cựu binh Mỹ đã từng gây tội ác với người dân Việt Nam trong chiến tranh. Đại diện Quỹ học bổng Lá Xanh (TP.Hồ Chí Minh), ông Marata Joki tâm tư rằng, học bổng này sẽ góp một phần nhỏ cho học sinh hiếu học con nhà nghèo, các em bị khuyết tật, di chứng của chất độc da cam tiếp tục được cắp sách đến trường, theo ước nguyện của Allen Nelson lúc còn sống.

Ngoài học bổng, các em còn được Quỹ học bổng Lá Xanh (TP.Hồ Chí Minh) tặng cuốn sách “Chú Nelson, chú có giết người không?” do Allen Nelson viết. Đây là cuốn sách mà Allen Nelson kể lại quá trình mình tham gia cuộc chiến Việt Nam, từng gây tội ác với người dân Việt Nam và những lời sám hối của ông về cuộc chiến phi nghĩa tàn khốc đó. “Là học sinh tiểu học nên có thể cuốn sách này còn khó hiểu nhưng khi lớn lên một chút, các em hãy đọc cuốn sách đó nhé vì đây là lời thú tội chân thành của Allen với người dân Việt Nam” - ông Marata Joki nói.

Những lời sám hối

Tháng 6-1966, khi mới 18 tuổi, chàng trai người Mỹ gốc Phi Allen Nelson tham chiến tại Quảng Nam. Một năm sau, Allen Nelson rời Việt Nam sau khi đã gây ra rất nhiều tội ác với người dân địa phương. Trở về Mỹ, Allen Nelson mắc một chứng bệnh mà rất nhiều cựu binh Mỹ ở chiến trường Việt Nam sau này mắc phải, đó là “rối loạn stress sau sang chấn” mà nhiều người gọi một cách dễ hiểu là “hội chứng sau chiến tranh”. Phải “sống trong ác mộng” và điều trị bệnh tâm thần suốt 20 năm, nhưng những ký ức đau thương về cuộc chiến tranh phi nghĩa vẫn còn khắc sâu trong tim và hằng ngày dằn vặt người cựu binh Mỹ này.

Từ năm 1996, Allen Nelson bắt đầu tham gia các hoạt động nói về những sự thật tại chiến trường Việt Nam và phản đối cuộc chiến phi nghĩa đó. Điểm đến quen thuộc của ông là Nhật Bản, nhất là Okinawa, nơi mà hiện nay vẫn còn nhiều căn cứ quân sự của Mỹ. Đặc biệt, năm 2005, Allen Nelson có cơ hội được trở lại Việt Nam sau 38 năm kể từ khi ông rời chiến trường. Ở Đà Nẵng, ông tham gia một cuộc diễu hành trên đường phố để phản đối việc Mỹ từ chối bồi thường nạn nhân chất độc da cam. “Tôi đã đốt làng, giết con cháu của mọi người, đã giết người già và phụ nữ, các binh lính. Tôi đã dùng bạo lực với không biết bao nhiêu người dân trên đất nước Việt Nam. Sai lầm này khiến tôi phải ân hận suốt đời vì mọi người ở đây chẳng ai làm gì hại tôi, hại gia đình tôi cả. Tin không xin được tha thứ về những tội lỗi đã gây ra vì tôi trở lại Việt Nam mục đích chính là để tạ lỗi”, Allen Nelson viết.

Ngày 25-3-2009, Allen Nelson đã ra đi sau thời gian dài chiến đấu chống lại căn bệnh ung thư tủy sống, một chứng bệnh do ảnh hưởng của chất độc da cam mà ông mắc phải khi tham chiến tại Việt Nam. Theo lời các con và người thân của Allen Nelson kể lại rằng, “ông đã lo lắng, quan tâm đến những con người Việt Nam đến tận phút cuối cùng của cuộc đời mình”.